Rota Vicentina

Torenhoge kliffen & verlaten stranden

 

De broodmand van Portugal. Zo wordt Alentejo wel genoemd, de zonbestoven regio in de zuidwesthoek van het Iberische Schiereiland. Die bijnaam is vooral te danken aan de golvende graanvelden die het binnenland domineren. De kuststreek is bezaaid met schilderachtige vissersdorpjes en verlaten strandjes. Wie van wandelen houdt kan in Alentejo zijn hart ophalen.

De Rota Vicentina is in deze regio een befaamde trail die in totaal 350 kilometer lang is. Hij bestaat uit twee delen. De Caminho Histórico (de Historische Weg) loopt door oude plattelandsdorpjes, valleien, kurkboombossen en glooiende heuvels. De afstand bedraagt 230 kilometer, deze kan worden afgelegd in twaalf etappes van 25 kilometer. Het andere pad is de Trilho dos Pescadores (het Visserspad), dat voert langs een van de mooiste kustgebieden ter wereld. Het traject heeft een lengte van 120 kilometer en is samengesteld uit negen afzonderlijke voettochten. De Trilho dos Pescadores verbindt de vissersdorpjes aan de ruige Atlantische kust. Uitgestrekte duingebieden, verlaten stranden, torenhoge kliffen die uitzicht bieden over de schuimende oceaan: je kunt er in alle rust van genieten. En vanzelfsprekend kun je in de kustplaatsjes op verhaal komen met verse, op traditionele wijze bereide vis. Een aanbeveling verdient restaurant Trinca Espinhas in São Torpes. De menukaart is uitzonderlijk rijk en de zaak is altijd afgeladen. Wees daarom geduldig als je er gaat eten, want het personeel komt werkelijk handen tekort.

Een slimme meid

Santiago do Cacém is een plaats in het district Setúbal. Bezienswaardig is het kasteel, een rechthoekig verdedigingsbolwerk waarvan de oorsprong teruggaat tot de vijfde eeuw. Over de ontstaansgeschiedenis bestaat een fraaie legende. Een rijke Moor had drie kinderen. Toen hij zijn einde voelde naderen besloot de man zijn bezit te verdelen. Zijn beide zoons kozen voor braakliggend land, maar zijn dochter wenste een kasteel waarvan de muren haar zouden beschermen. Ze knipte de gelooide huid van een os tot smalle reepjes en markeerde daarmee de oppervlakte die haar toevluchtsoord moest beslaan. Dezelfde avond nog kwam een dikke mist opzetten, en toen die de volgende morgen wegtrok stond daar als bij toverslag … een nagelnieuw kasteel te pronken in de ochtendzon. De oude kerk van Santiago is geïntegreerd in de zuidmuur van het kasteel. Vanaf de Middeleeuwen werd de kerk gefrequenteerd door pelgrims die op weg waren naar het noorden van Spanje, waar ze relikwieën wilden vereren of boete doen in het beroemde bedevaartsoord Santiago de Compostella.

Kurkeik

Zo’n 3000 jaar geleden maakten Egyptische vissers hun netten lichter met kurk. En op de eerste succesvolle vlucht van het ruimteveer Columbia (1981) was de buitenste brandstoftank geïsoleerd met hittebestendig kurk. Al dat kurk was afkomstig uit de regio Alentejo, waar zich uitgestrekte kurkeikwouden bevinden. Portugal voorziet in meer dan 52% van de wereldwijde kurkproductie en is daarmee koploper. Niet voor niets staat dit kurk te boek als het beste ter wereld. In de stad Évora is het mogelijk om te overnachten in een ecohotel, waarbij het duurzame kurk is toegepast als bouwmateriaal. Ga er beslist eens shoppen, want de kurken kleding, vloerkleden, schoenen, tassen en accessoires zijn niet te weerstaan.

Plunderende piraten

 Het plaatsje Vila Nova de Milfontes is gesitueerd aan de monding van de rivier Mira. Eind zestiende eeuw oefende het estuarium een onweerstaanbare aantrekkingskracht uit op piratenschepen, die er tot diep landinwaarts konden zeilen. Nadat Vila Nova voor de zoveelste keer was geplunderd had de Spaanse koning Filips III er schoon genoeg van. Hij liet het Forte Sao Clemente aanleggen, een verdedigingsbolwerk waarvan zoveel dreiging uitging dat geen piraat zich nog aan de riviermonding durfde te vertonen. Gevochten werd er dus nooit, en om die reden kon het gebouw in 1903 eenvoudig worden verbouwd tot een exclusief hotel.

Wie de piraten uit de zestiende eeuw wil navolgen kan nog steeds de Mira opvaren, maar dan met een kano. Alentejo laat zich ook uitstekend verkennen per mountainbike. Omdat de meeste secundaire wegen ongeplaveid zijn is het wel zaak om te zorgen voor een degelijke fiets. Er is een fraaie route die je brengt door historische dorpjes als Troviscais, Vale Bejinha en Sao Luis, maar ook langs de boorden van de Mira is het heerlijk trappen. De berggeiten onder de fietsers moeten beslist de klim wagen naar de top van de Rocha d’ Agua D’alta. Die begint in Milfontes, boven wacht de beloning in de vorm van een spetterend uitzicht op een waterval.

Als we langs de kustlijn verder afzakken naar het zuiden komen we een merkwaardig bouwwerk tegen: de Farol do Cabo Sardão. Net als het fort werd deze vuurtoren geacht bij te dragen aan de veiligheid, maar de architect maakte een onvergefelijke fout. Hij plaatste de toegangsdeur aan de kustzijde en richtte de lenzen en spiegels op het achterland! Het zegt waarschijnlijk alles over de regio Alentejo. Diep weggestoken in de broodmand, ver weg van inspectie en gezag.

Informatie: www.rotavicentina.com

Bekijk de aflevering op YouTube!